ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో బియ్యం ధరలు ఎందుకు పెరుగుతున్నాయి?

బస్తాకు ₹1,400 నుండి ₹1,750 వరకు: ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో బియ్యం ధరలు ఎందుకు పెరుగుతున్నాయి?
బ్రాండ్‌ను బట్టి, నాణ్యమైన రకం బియ్యం కిలోకు ₹70–74 చొప్పున అమ్ము తున్నారు. త్వరలో జరగబోయే స్థానిక సంస్థల ఎన్నికలలో ఈ ధరల పెరుగుదల ప్రభావం ఉండవచ్చు.

ఈ ఏడాది మే-జూన్ నెలల్లో విజయవాడలో 25 కిలోల బియ్యం బస్తా ధర ₹1,400 కంటే తక్కువగా (కిలోకు సుమారు ₹54-55 చొప్పున) ఉండేది. ఆగస్టు నాటికి ఈ ధర బస్తాకు ₹200కు పైగా పెరిగి ₹1,600కు చేరగా, సెప్టెంబర్ మూడవ వారం నాటికి ₹1,750కి చేరింది. స్థానిక చిల్లర మార్కెట్లలో నాణ్యమైన రకం బియ్యం ధర ఇప్పుడు కిలోకు ₹70 నుండి ప్రారంభమవుతోంది.

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో నెలకు సగటున 6 లక్షల టన్నుల బియ్యం వినియోగం జరుగుతోంది. నలుగురు సభ్యులున్న కుటుంబానికి నెలకు కనీసం 25 కిలోల బియ్యం అవసరమవుతాయి.

ఎల్ నినో ఎఫెక్ట్

ఎల్ నినో ప్రభావం, ఖరీఫ్ సాగు తగ్గడం మరియు వరికి బదులుగా ప్రత్యామ్నాయ పంటలను సాగు చేయాలని ప్రభుత్వం రైతులకు సూచించడం వంటి కారణాల వల్ల వరి సాగు విస్తీర్ణం తగ్గింది. అందుబాటులో ఉన్న నీటితో నాట్లు వేసిన ప్రాంతాల్లో కూడా, పంట చేతికి వస్తుందా లేదా అనే ఆందోళనల కారణంగా బియ్యం ధరలు క్రమంగా పెరుగుతూ వస్తున్నాయి.
ఖరీఫ్ సీజన్‌లో వరి సేకరణ తక్కువగా ఉంటుందని అంచనా వేస్తూ, మిల్లు యజమానులు మరియు వ్యాపారులు ధరలను క్రమంగా పెంచుతున్నారు. రాబోయే స్థానిక సంస్థల ఎన్నికలు కూడా ధరలపై ప్రభావం చూపుతున్నాయని రైస్ మిల్లర్లు ఆరోపించారు. ధరల నియంత్రణ యంత్రాంగం ప్రభుత్వం చేతిలోనే ఉంటుందని, ఇందులో తమ పాత్ర చాలా పరిమితమని రైస్ మిల్లర్స్ అసోసియేషన్ ప్రతినిధి ఒకరు స్పష్టం చేశారు.

ఎన్నికలు – ధరల మధ్య సంబంధం
కేవలం సెప్టెంబర్ నెలలోనే బియ్యం ధర బస్తాకు ₹100కు పైగా పెరిగింది.
ఏపీతోపాటు,, దేశవ్యాప్తంగా వరి దిగుబడి తగ్గడం ఒక కారణం అయినప్పటికీ, అధిక డిమాండ్ కూడా ధరలపై ఒత్తిడి పెంచుతోందని రైస్ మిల్లర్స్ అసోసియేషన్ ప్రతినిధులు చెబుతున్నారు. మార్కెట్ శక్తులే బియ్యం బస్తా ధరలను నిర్ణయిస్తాయని వారు పేర్కొంటున్నప్పటికీ, రాబోయే స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల ఖర్చుల కోసం నిధులు సమకూర్చాలని రాజకీయ నాయకుల నుండి ఒత్తిడి పెరుగుతోందని, ప్రతి బస్తాపై అదనపు వసూళ్లు చేయాలని కోరుతున్నారని ఆరోపిస్తున్నారు.

ఖరీఫ్ సీజన్ ప్రారంభం నుండి క్వింటాల్ బియ్యం ధర దాదాపు ₹1,200 పెరిగింది. నిల్వ ఉంచిన ప్రతి బస్తాపై కనీసం ₹50 లాభం (మార్జిన్) లేకపోతే వ్యాపారం చేయలేమని హోల్‌సేల్ బియ్యం వ్యాపారులు చెబుతున్నారు. మిల్లు యజమానుల నుండి కొనుగోలు చేసి తిరిగి విక్రయించేటప్పుడు వారు వడ్డీ మరియు లాభాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోవాల్సి ఉంటుంది. రైస్ మిల్లు స్థాయిలోనే ధరలు పెరుగుతుండటంతో, ఆ వ్యత్యాసం చివరికి చిల్లర ధరలలో ప్రతిబింబిస్తుంది. బీపీటీ వంటి రకం బియ్యం, హెచ్‌ఎమ్‌టీ బియ్యం వంటి విస్తృతంగా వినియోగించే రకాల ధరలు గణనీయంగా పెరిగాయి. బ్రాండెడ్ 25 కేజీల బస్తాల ధర ఇప్పుడు కనీసం ₹1,800 కాగా, ప్రముఖ బ్రాండ్‌ల ధర ₹2,000 వరకు చేరింది. బ్రాండ్‌ను బట్టి, నాణ్యమైన బియ్యం కిలోకు ₹70–73 చొప్పున అమ్ముడవుతోంది, ధరలు మరింత పెరిగే అవకాశం ఉందని వ్యాపారులు చెబుతున్నారు.

దీనికి ప్రతిస్పందనగా, ఆధార్ కార్డు చూపించిన మీదట ప్రతి కుటుంబానికి 10 కేజీల వరకు అనుమతిస్తూ, రైతు బజార్లలో బియ్యాన్ని కిలోకు ₹52 చొప్పున విక్రయిస్తామని పౌర సరఫరాల శాఖ కొన్ని రోజుల క్రితం ప్రకటించింది. అయితే, ఈ కౌంటర్లలో లభ్యత మరియు నాణ్యత సరిపోవడం లేదు. రైతు బజార్లు ప్రధానంగా పట్టణ కేంద్రాలలో కేంద్రీకృతమై ఉన్నందున, గ్రామీణ ప్రాంతాలలో ధరల దోపిడీ కొనసాగుతోంది.

బియ్యం ధరలు ఇదే రీతిలో పెరిగితే స్థానిక సంస్థల ఎన్నికలలో ఆ ప్రభావం కూటమి సర్కార్ కి కొంత ఇబ్బందే.

రాష్ట్ర ప్రభుత్వ గణాంకాల ప్రకారం, బియ్యం ధరలు కిలోకు ₹63 కంటే తక్కువగా ఉన్నాయి. ప్రస్తుత ఖరీఫ్ సీజన్‌కు సంబంధించి, 15.14 లక్షల హెక్టార్ల లక్ష్యానికి గాను 12.72 లక్షల హెక్టార్లలో, అంటే 84% మేర నాట్లు పూర్తయ్యాయని ప్రభుత్వం చెబుతోంది.

బహిరంగ మార్కెట్ ధరలు ఈ గణాంకాలకు విరుద్ధంగా ఉన్నాయి. స్థానిక సంస్థల ఎన్నికల ముందు కమీషన్ల కోసం మిల్లు యజమానులు, వ్యాపారులపై ఒత్తిడి పెరుగుతోందన్న ఆరోపణలతో పాటు, పెరుగుతున్న ఈ ఖర్చుల భారాన్ని చివరికి వినియోగదారులే మోస్తున్నారు.

రేషన్ బియ్యం రీసైక్లింగ్

నాణ్యమైన బియ్యానికి పెరిగిన డిమాండ్, ధరలు ప్రజా పంపిణీ వ్యవస్థ (పీడీఎస్) బియ్యం బ్లాక్ మార్కెటింగ్, రీసైక్లింగ్ వంటి చట్టవిరుద్ధ కార్యకలాపాలకు కూడా దారితీశాయి.

పౌర సరఫరాల శాఖ ద్వారా నిరుపేద కుటుంబాలకు ఉచితంగా సరఫరా చేసే ధాన్యాన్ని సేకరించి, పాలిష్ చేసి, బ్రాండ్ పేర్లతో తిరిగి ప్యాక్ చేసి వాణిజ్యపరంగా అమ్ముతున్నట్లు ఆరోపణలు ఉన్నాయి. ఇలాంటి పద్ధతులు గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో విస్తృతంగా వెలుగులోకి వచ్చినట్లు సమాచారం.

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ప్రస్తుతం 1.48 కోట్లకు పైగా రైస్ కార్డులు ఉండగా, వాటి ద్వారా 4.32 కోట్లకు పైగా లబ్ధిదారులు పీడీఎస్ ద్వారా నెలవారీ బియ్యాన్ని పొందుతున్నారు. 2026–27 బడ్జెట్ రికార్డుల ప్రకారం, 1,48,43,671 రైస్ కార్డులు మరియు 4,31,81,370 మంది నమోదిత వ్యక్తులు ఉన్నారు. సార్టెక్స్ మరియు బలవర్ధక బియ్యంతో పాటు, ఎంపిక చేసిన ప్రాంతాలలో నిత్యావసర వస్తువులు పంపిణీ చేయబడతాయి.

ఒక్కో వ్యక్తికి 5 కేజీలు, AAY కుటుంబానికి 35 కేజీలు

పీడీఎస్ కింద, అర్హత గల కుటుంబాలలో ప్రతి లబ్ధిదారునికి నెలకు 5 కేజీల ఆహార ధాన్యాలు లభిస్తాయి. నలుగురు సభ్యుల కుటుంబానికి 20 కేజీలు, ఐదుగురు సభ్యుల కుటుంబానికి 25 కేజీలు మరియు ఆరుగురు సభ్యుల కుటుంబానికి 30 కేజీలు లభిస్తాయి.